Hier kan Michael Moore nog wat van leren. Jesus Camp (2006) is een documentaire over christelijke fundamendalisme in de VS, die je eens niet op extreem doorzichtige wijze een bepaald standpunt door de strot ramt. In plaats daarvan krijg je gewoon te zien wat er daadwerkelijk gebeurt op kinderkampen van de 'Pentecostals', in megakerken en bij conservatieve gelovige Amerkanen thuis. En dat blijkt beangstigend en schrijnend genoeg om verder commentaar overbodig te maken. 

Wat Jesus Camp dan toont? Kinderen die schreeuwen, dansen, huilen en smeken om vergeving bij religieuze bijeenkomsten, aangespoord opgezweept door volwassenen. Kinderen die Chick Tracts en andere religieuze propaganda uitdelen, als aandoenlijke Jehovagetuigen waar je geen nee tegen kunt zeggen. Kinderen die thuis les krijgen van hun ouders, en 'educatieve' video's bekijken, waarbij de moderne wetenschap wordt gekarikaturiseerd en afgeschilderd als onzin. En kinderen én volwassenen die te horen krijgen dat er niet gedebatteerd hoeft te worden over zaken als homoseksualiteit - wat we daarvan moeten vinden staat immers in de Bijbel (zie Leviticus, dat bijbelboek waarin ook het dragen van een shirt van polyester en katoen wordt verboden).

Over het waarom van deze indoctrinatie, is de pastor die min of meer de hoofdrol speelt in de documentaire heel duidelijk: met enige jaloezie constateert ze hoe de vijand (de islam) zijn kinderen effectief voor het geloof traint, dus dan moeten de mensen met het juiste geloof dat zeker doen. Bovendien, zo legt ze uit: wat je kinderen zo rond hun zevende meegeeft (in dit geval: een afkeer voor wetenschap en onbegrip voor andersdenkenden), dragen ze hun hele leven met zich mee. En om dat nobele doel te bereiken, mogen alle middelen ingezet worden: van barbiepoppen tot metal en rap. Ook Powerpointpresentaties worden overigens veelvuldig gebruikt, waarbij vóór de bijeenkomst wordt gebeden om technische problemen bij de vertoning daarvan te voorkomen.

Bij wijze van wederhoor komt met name aan het begin en het eind van de film een radiopresentator in beeld die zich afzet tegen het christelijke fundamentalisme. Desondanks zal het voor gelovigen moeilijk zijn om de makers te beschuldigen van een anti-fundamentalistische agenda (al zullen ze die stiekem wel gehad hebben, vermoed ik). Sterker nog, het zou kunnen dat een typische Amerikaanse fundamentalist goedkeurend kijkt naar de droog in beeld gebrachte meningen en godsdienstige taferelen. Tenminste, tot hij hoort dat de documentaire er wel voor heeft gezorgd dat het 'Jesus Camp' dat het meest uitgebreid aan bod komt inmiddels niet meer bestaat. Zagen de minder fanatieke kijkers blijkbaar toch iets anders dan kinderen die het voorrecht hadden al op jonge leeftijd in contact te komen met de Heer.